Naukowcy z University of Illinois Chicago (UIC) opracowali eksperymentalną terapię przeciwnowotworową, która wykorzystuje naturalnie występujące w guzach bakterie do zwalczania raka. Stworzony na bazie bakteryjnego białka peptyd, nazwany aurB, skutecznie odcina komórkom nowotworowym dopływ energii, co w badaniach przedklinicznych w połączeniu z radioterapią doprowadziło do całkowitego zatrzymania wzrostu guza.
Peptyd aurB celuje w mitochondrialne elektrownie komórek rakowych
Nowatorskie podejście opiera się na niewielkim fragmencie białka bakteryjnego, który badacze nazwali peptydem aurB. Jego działanie polega na przenikaniu do wnętrza komórek nowotworowych i precyzyjnym celowaniu w mitochondria. Jak wyjaśniają autorzy badania opublikowanego w czasopiśmie „Signal Transduction and Targeted Therapy”, mitochondria są kluczowe dla przetrwania komórki, ponieważ działają jak jej elektrownie, produkując energię niezbędną do wzrostu i podziałów. Peptyd aurB zakłóca ten proces, skutecznie pozbawiając guz paliwa potrzebnego do dalszego rozwoju.
„Mitochondria są bardzo ważne dla przeżycia komórki; to fabryki energii” – powiedział Tohru Yamada, starszy autor badania i profesor na UIC. Zablokowanie ich funkcji w komórkach rakowych stanowi obiecującą strategię terapeutyczną, która uderza w fundamentalny mechanizm podtrzymujący życie nowotworu.
Połączenie z radioterapią całkowicie zatrzymało wzrost guzów w badaniach
Skuteczność nowej terapii została zweryfikowana w badaniach przedklinicznych na modelach raka prostaty. Naukowcy zaobserwowali, że podawanie samego peptydu aurB spowalniało rozwój nowotworu. Jednak najbardziej spektakularne wyniki uzyskano, gdy leczenie połączono ze standardową radioterapią. Taka terapia skojarzona doprowadziła do całkowitego zatrzymania wzrostu guza w testowanych modelach.
Te odkrycia sugerują, że peptyd inspirowany bakteriami może działać synergistycznie z istniejącymi metodami leczenia, zwiększając ich efektywność. Chociaż badania są na wczesnym etapie, pokazują potencjał wykorzystania naturalnych mechanizmów bakteryjnych do tworzenia bardziej celowanych i skutecznych terapii onkologicznych.
Mikrobiom guza jako naturalny system dostarczania leków
Idea wykorzystania bakterii w onkologii nie jest nowa. Badania naukowe od lat potwierdzają istnienie tzw. mikrobioty wewnątrznowotworowej – zróżnicowanych społeczności drobnoustrojów żyjących w tkance guza. Bakterie te, takie jak beztlenowe z rodzaju *Clostridium*, mogą być wykorzystywane jako precyzyjne systemy dostarczania leków bezpośrednio do guza. Ich zdolność do rozwoju w warunkach niedotlenienia, charakterystycznych dla wielu guzów litych, czyni je idealnymi nośnikami dla terapii immunomodulujących.
Wykorzystanie bakterii do walki z rakiem pozwala na precyzyjne dostarczenie substancji terapeutycznych w miejsce docelowe, co może zwiększyć skuteczność leczenia i jednocześnie ograniczyć toksyczność ogólnoustrojową. Nowe podejście, polegające na czerpaniu inspiracji z białek produkowanych przez te bakterie, otwiera kolejny rozdział w rozwoju tej innowacyjnej dziedziny onkologii.
Źródła
Fu X, Chen H, et al. "Intratumoral microbiota in tumorigenesis: A double-edged sword." Chin Med J (Engl), 2026. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42409802/
Deshpande C, Khanduja S, et al. "Suppression of Salmonella Effectors with CRISPRi Controls the Immune Response to Bacterial Therapies." ACS Synth Biol, 2026. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42378072/
