Naukowcy z NYU Langone Health zidentyfikowali białko, które odgrywa podwójną rolę w rozwoju czerniaka skóry – nie tylko wspomaga wzrost guza, ale także pomaga mu ukrywać się przed systemem odpornościowym organizmu. Odkrycia te rzucają nowe światło na mechanizmy choroby i otwierają drogę do potencjalnych nowych terapii celowanych.
Co pokazały dane
Badanie opublikowane w „Cancer Discovery” wykazało, że czynnik transkrypcyjny HOXD13 jest kluczowy dla tworzenia nowych naczyń krwionośnych, które zaopatrują guzy w tlen i składniki odżywcze. HOXD13 aktywuje szlaki biologiczne związane m.in. z czynnikiem wzrostu śródbłonka naczyniowego (VEGF), co prowadzi do nasilonej angiogenezy. W eksperymentach laboratoryjnych zmniejszenie aktywności HOXD13 skutkowało zmniejszeniem rozmiaru guzów.
Zespół odkrył również, że pacjenci z czerniakiem i wysokim poziomem HOXD13 mieli we krwi mniej limfocytów T cytotoksycznych. Są to kluczowe komórki odpornościowe odpowiedzialne za identyfikowanie i niszczenie komórek nowotworowych. Co więcej, u tych pacjentów obserwowano mniejszą zdolność limfocytów T do wnikania w obręb guza.
Dalsze analizy wykazały, że HOXD13 zmienia mikrośrodowisko guza, osłabiając odpowiedź immunologiczną. Białko to zwiększa poziom cząsteczki CD73, co z kolei podnosi stężenie adenozyny, tworząc barierę ochronną dla nowotworu. Adenozyna spowalnia działanie limfocytów T i uniemożliwia im skuteczne dotarcie do tkanki nowotworowej. Wyłączenie HOXD13 w modelach eksperymentalnych pozwoliło większej liczbie komórek T na infiltrację guza.
Na czym oparto analizę
Wnioski oparto na analizie próbek tkanek nowotworowych pobranych od ponad 200 pacjentów z czerniakiem w Stanach Zjednoczonych, Brazylii i Meksyku. Odkrycia te zostały następnie potwierdzone w dodatkowych eksperymentach na modelach mysich oraz na ludzkich liniach komórkowych czerniaka. Analizy pozwoliły zidentyfikować HOXD13 jako kluczowy czynnik napędzający zarówno wzrost naczyń krwionośnych, jak i unikanie odpowiedzi immunologicznej.
Znaczenie wyników
Według autorów badania, dane te sugerują, że połączenie terapii celujących w angiogenezę oraz szlaki związane z adenozyną może być obiecującym podejściem w leczeniu czerniaka z wysokim poziomem HOXD13. Badacze wskazują, że trwają już badania kliniczne leków blokujących receptory VEGF lub receptory adenozyny w czerniaku i innych nowotworach. Jeśli wyniki tych prób okażą się pozytywne, kolejnym krokiem może być opracowanie terapii łączonej specjalnie dla pacjentów z wysoką ekspresją HOXD13.
Źródło: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/04/260420014746.htm
Źródła badań
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41994409/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41825708/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41247792/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41021801/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26561701/
