Pacjenci z zaawansowanym, nieoperacyjnym rakiem płaskonabłonkowym jamy ustnej, w tym rakiem języka, często otrzymują leczenie o charakterze paliatywnym. Jednak nowe dane naukowe wskazują, że radykalna radioterapia lub radiochemioterapia może przynieść znaczące korzyści, wydłużając medianę całkowitego przeżycia do 16 miesięcy i oferując szansę na długoterminową kontrolę choroby.
Subtelne objawy utrudniają wczesną diagnozę
Rak języka w początkowym stadium rozwoju jest trudny do wykrycia, ponieważ często nie daje niemal żadnych objawów. Pierwszym niepokojącym sygnałem może być pojawienie się na języku plamy lub owrzodzenia, które nie goi się i może krwawić. Wraz z postępem choroby pojawiają się inne symptomy, takie jak ból w jamie ustnej, trudności w mówieniu, jedzeniu i przełykaniu. W zaawansowanym stadium charakterystyczne jest również powiększenie regionalnych węzłów chłonnych.
Nowotwór ten dotyka częściej mężczyzn, którzy stanowią około 70% wszystkich pacjentów, a ryzyko zachorowania wzrasta w średnim i starszym wieku. Guz może rozwinąć się w dowolnej części języka, zarówno w jego przedniej, ruchomej części, jak i w okolicy nasady.
Radykalne leczenie daje 60% szans na kontrolę miejscową po 2 latach
Badanie przeprowadzone w ośrodku Tata Medical Center w Kolkacie (Indie) dostarcza nowych dowodów na skuteczność intensywnego leczenia u pacjentów z guzami nienadającymi się do operacji. Analiza objęła 69 pacjentów z zaawansowanym rakiem płaskonabłonkowym jamy ustnej (w tym 38% z rakiem języka) leczonych w latach 2011–2021.
Wyniki pokazały, że zastosowanie radykalnej radioterapii lub radiochemioterapii przyniosło obiecujące rezultaty. Mediana całkowitego przeżycia (OS) w całej grupie wyniosła 16 miesięcy, a mediana przeżycia wolnego od progresji (PFS) – 10 miesięcy. Co istotne, odsetek kontroli miejscowo-regionalnej po dwóch latach od zakończenia leczenia osiągnął 60,4%. Autorzy badania konkludują, że u pacjentów w dobrym stanie ogólnym takie leczenie powinno być preferowane nad podejściem czysto paliatywnym.
Dodanie chemioterapii poprawia wyniki u pacjentów po 65. roku życia
Znaczenie skojarzonego leczenia potwierdza również inna analiza, oparta na danych z amerykańskiej bazy SEER (Surveillance, Epidemiology, and End Results). Objęła ona pacjentów w wieku 65 lat i starszych z nieoperacyjnym rakiem jamy ustnej w stadium III-IVB, leczonych.
W tej grupie pacjentów porównano skuteczność samej radioterapii (RT) z radiochemioterapią (CRT). Analiza jednoznacznie wykazała, że zarówno wiek, jak i zastosowana metoda leczenia były niezależnymi czynnikami prognostycznymi. Połączenie radioterapii z chemioterapią wiązało się z lepszymi wynikami przeżycia w porównaniu do stosowania samej radioterapii.
Źródła
Shenoy S, et al. "Outcomes of Radical Radiotherapy (RT) or Chemoradiotherapy (CRT) in Surgically Inoperable Advanced Oral Cavity Cancer: A Single Center Experience." Head Neck, 2025. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39737575/
Zhong W, et al. "Therapeutic patterns and outcomes in older patients (aged≥65 years) with stage III-IVB inoperable oral cavity squamous cell carcinoma (OCSCC): an investigational study from the SEER database." Expert Rev Anticancer Ther, 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39681538/
