U 60-letniego mężczyzny z Hiszpanii, który zgłosił się do lekarza z powodu nasilających się bólów głowy, wstępna diagnostyka wskazywała na rozsianą chorobę nowotworową. Jednak szczegółowe badania ujawniły zaskakującą przyczynę – neurocysticerkozę, czyli infekcję pasożytniczą ośrodkowego układu nerwowego wywołaną przez larwy tasiemca uzbrojonego.
Objawy i podejrzenie choroby nowotworowej
Pacjent, 60-letni mężczyzna z Hiszpanii, skarżył się na przewlekłe i nasilające się bóle głowy oraz subtelne zmiany w zachowaniu. Wstępne badania obrazowe mózgu ujawniły liczne zmiany, które swoim wyglądem nasuwały podejrzenie przerzutów nowotworowych. Badania krwi wykazały podwyższony poziom immunoglobulin E (IgE), co sugerowało silną reakcję układu odpornościowego, często obserwowaną w odpowiedzi na infekcje pasożytnicze.
Mimo obrazu klinicznego wskazującego na onkologiczne podłoże problemu, lekarze zdecydowali się na pogłębioną diagnostykę. Dalsze analizy miały na celu ostateczne potwierdzenie lub wykluczenie obecności komórek nowotworowych oraz zidentyfikowanie pierwotnego źródła ewentualnych przerzutów, jednak wyniki okazały się zaskakujące.
Neurocysticerkoza: pasożyt o obrazie guza
Ostateczną diagnozę postawiono na podstawie połączenia wyników badań neuroobrazowych oraz testów serologicznych. U pacjenta potwierdzono obecność przeciwciał przeciwko tasiemcowi uzbrojonemu (Taenia solium), co jednoznacznie wskazywało na neurocysticerkozę. Jest to infekcja ośrodkowego układu nerwowego, w której larwy pasożyta tworzą w mózgu cysty.
Trudność diagnostyczna polega na tym, że zmiany te w badaniach obrazowych, takich jak tomografia komputerowa (CT) czy rezonans magnetyczny (MRI), mogą do złudzenia przypominać przerzuty nowotworowe. W obu przypadkach często widoczne są liczne, pierścieniowato wzmacniające się po podaniu kontrastu zmiany z otaczającym je obrzękiem. Kluczowe dla rozróżnienia jest wykonanie testów serologicznych oraz szczegółowa analiza obrazu radiologicznego.
Autochtoniczne zakażenia stanowią wyzwanie w Europie
Przypadek 60-latka z Hiszpanii jest o tyle nietypowy, że pacjent nie miał historii podróży do regionów endemicznego występowania tasiemca uzbrojonego. Oznacza to, że było to zakażenie autochtoniczne, czyli nabyte lokalnie. Podkreśla to ryzyko utajonej, miejscowej transmisji *Taenia solium* na obszarach uznawanych za wolne od tego pasożyta, takich jak Europa Zachodnia.
Neurocysticerkoza jest jedną z głównych przyczyn nabytej padaczki na świecie, jednak w Europie występuje sporadycznie. Mimo to opisywane są pojedyncze przypadki zakażeń lokalnych, m.in. w Niemczech. Stanowi to poważne wyzwanie diagnostyczne dla lekarzy, którzy mogą nie uwzględniać tej choroby pasożytniczej w diagnostyce różnicowej zmian w mózgu, co opóźnia wdrożenie odpowiedniego leczenia przeciwpasożytniczego.
Źródła
Hernández-Sánchez E, Monllor P, et al. "Autochthonous Neurocysticercosis Brain Lesions Mimicking Metastatic Disease, Spain." Emerg Infect Dis, 2026. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42365978/
Lordick F, Trawinski H, et al. "Occurrence of autochthonous neurocysticercosis in Germany: a case report." BMC Infect Dis, 2026. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41673601/
Azmi A, Perez-Chadid DA, et al. "Resolved posterior fossa neurocysticercosis mimicking a fourth ventricular tumour and cervical cyst, with a postoperative course complicated by very low-pressure hydrocephalus." BMJ Case Rep, 2025. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41218957/
