Naukowcy z Chin opracowali nową, wydajniejszą strategię wytwarzania komórek „naturalnych zabójców” (NK) do immunoterapii nowotworów. Metoda opiera się na komórkach macierzystych z krwi pępowinowej.
Nowe podejście oparte na komórkach macierzystych
Tradycyjne terapie CAR-NK bazują na dojrzałych komórkach NK pobieranych z krwi, co wiąże się z wysokimi kosztami, długim czasem przygotowania i ograniczoną wydajnością modyfikacji genetycznej. Zespół pod kierownictwem prof. WANG Jinyonga z Chińskiej Akademii Nauk zastosował inne podejście, wykorzystując hematopoetyczne komórki macierzyste i progenitorowe (HSPC) CD34+ z krwi pępowinowej.
Kluczem do sukcesu okazało się wprowadzenie modyfikacji genetycznej na bardzo wczesnym etapie, bezpośrednio w komórkach macierzystych, a nie w dojrzałych komórkach NK. Taka strategia pozwoliła na pokonanie dotychczasowych problemów z niską wydajnością i niedojrzałością komórek, umożliwiając ich efektywne namnażanie i ukierunkowanie rozwoju w linię komórek NK.
Trzystopniowy proces i ogromna skala produkcji
Badacze opracowali trzystopniowy system. W pierwszym etapie komórki macierzyste CD34+ były namnażane, osiągając w ciągu 14 dni od 800- do 1000-krotnego wzrostu liczby. Następnie komórki hodowano w specjalnych warunkach, tworząc agregaty organoidów, które wspierały ich różnicowanie w kierunku komórek NK. W ostatniej fazie komórki dojrzewały i dalej się mnożyły.
Wyniki okazały się imponujące: z jednej komórki macierzystej CD34+ udało się uzyskać nawet 14 milionów komórek iNK lub 7,6 miliona komórek CAR-iNK. Szacuje się, że z jednej piątej typowej jednostki krwi pępowinowej można by wyprodukować wystarczającą liczbę komórek na tysiące, a nawet dziesiątki tysięcy dawek terapeutycznych, przy drastycznym zmniejszeniu zużycia wektorów wirusowych.
Skuteczność potwierdzona w badaniach i niższe koszty
W testach laboratoryjnych zarówno komórki iNK, jak i CAR-iNK wykazały silną zdolność do niszczenia komórek nowotworowych. Na modelach mysich z ludzką ostrą białaczką limfoblastyczną typu B (B-ALL), komórki CD19 CAR-iNK skutecznie hamowały wzrost guza i wydłużały przeżycie zwierząt.
Według naukowców, nowe podejście nie tylko zwiększa wydajność produkcji komórek iNK i CAR-iNK, ale także znacząco obniża koszty inżynierii genetycznej. Może to w przyszłości uczynić tę obiecującą formę leczenia raka bardziej dostępną dla pacjentów.
Źródło: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/02/260215225600.htm
