Zalecany wiek rozpoczęcia badań przesiewowych w kierunku raka jelita grubego, ustalony na 50 lat, jest przedmiotem coraz częstszych dyskusji w środowisku medycznym. Powodem jest obserwowany w Polsce i na świecie niepokojący trend wzrostu zachorowań na ten nowotwór u osób, które nie osiągnęły jeszcze tego wieku.
Co pokazały dane
Tradycyjnie próg 50 lat dla badań profilaktycznych wynika z danych epidemiologicznych, które wskazują na gwałtowny wzrost ryzyka po jego przekroczeniu. Statystycznie, ryzyko zachorowania na raka jelita grubego w ciągu całego życia wynosi w Polsce około 6%, co oznacza, że może on dotknąć jedną na 20 osób.
Jednak w ostatnich latach obserwuje się wyraźny wzrost zachorowań w młodszych grupach wiekowych, co stanowi nowe wyzwanie dla systemów opieki zdrowotnej. Szacuje się, że ryzyko dla danej kohorty urodzeniowej rośnie o około 1% rocznie, co oznacza, że dzisiejszy czterdziestolatek ma o około 10% większe ryzyko niż czterdziestolatek dekadę temu.
W odpowiedzi na te zmiany, niektóre kraje, jak Stany Zjednoczone, już obniżyły zalecany wiek pierwszej kolonoskopii do 45 lat. W Polsce trwają dyskusje na ten temat, jednak na razie oficjalne zalecenia dla osób o przeciętnym ryzyku pozostają niezmienione i wskazują na 50. rok życia.
Na czym oparto analizę
Przedstawione wnioski opierają się na analizie danych epidemiologicznych i wieloletnich obserwacjach trendów zachorowalności na raka jelita grubego. Kluczowym elementem jest porównywanie statystyk populacyjnych na przestrzeni lat, co pozwoliło zidentyfikować rosnącą zapadalność wśród osób poniżej 50. roku życia, mimo że jest to wciąż stosunkowo niewielka grupa pacjentów.
Znaczenie wyników
Rosnąca liczba diagnoz u młodszych pacjentów podważa dotychczasowe ramy czasowe dla profilaktyki i wskazuje na potencjalny wpływ czynników środowiskowych lub stylu życia. Wymusza to dyskusję nad ewentualną rewizją krajowych programów badań przesiewowych, aby wcześniej wykrywać stany przedrakowe, zwłaszcza że w przypadku osób z obciążeniem rodzinnym, zalecenia już teraz wskazują na rozpoczęcie badań w wieku 40 lat lub nawet wcześniej.
Źródło: https://www.medonet.pl/choroby-od-a-do-z/choroby-nowotworowe,znak--ze-trzeba-zrobic-kolonoskopie--onkolog--nawet-gdy-czujemy-sie-dobrze,artykul,27541300.html
