Naukowcy opracowali urządzenie mierzące „lepkość” komórek nowotworowych, aby lepiej ocenić ryzyko przerzutów. Technologia ta może w przyszłości pomóc w personalizacji leczenia pacjentów onkologicznych.
Jak działa urządzenie do pomiaru adhezji ( przylegania )?
Urządzenie, nazwane mikroprzepływowym, wykorzystuje płyny do przepychania komórek pobranych z próbek guza przez specjalne komory. Komory te są wyłożone materiałem biologicznym, który pomaga komórkom przylegać, co pozwala na posortowanie ich według siły adhezji, czyli „lepkości”.
Kluczowym etapem w procesie przerzutów jest oderwanie się komórek nowotworowych od pierwotnego guza. Mniejsza przyczepność ułatwia im przedostanie się do krwiobiegu lub układu limfatycznego. Nowa metoda ocenia te fizyczne właściwości, w odróżnieniu od istniejących technik, które często opierają się na wyglądzie komórek pod mikroskopem.
Wyniki badań na myszach i próbkach ludzkich
W eksperymentach na myszach naukowcy wykazali, że poziom przyczepności komórek pozwalał przewidzieć, czy nowotwór da przerzuty. Guzy pochodzące z komórek o niskiej przyczepności tworzyły znacznie więcej przerzutów w płucach niż te pochodzące z komórek o wysokiej przyczepności.
Badania na ludzkich próbkach tkankowych potwierdziły te obserwacje. Komórki w zdrowej tkance piersi były bardzo „lepkie”, podczas gdy komórki z inwazyjnych guzów piersi były znacznie mniej przyczepne. Wyniki badań opublikowano 25 marca w czasopiśmie „Cell Reports”.
Potencjalne zastosowanie w leczeniu raka piersi
Technologia może być szczególnie przydatna w przypadku pacjentek z rakiem przewodowym in situ (DCIS), czyli rakiem w stadium 0. Obecnie trudno jest przewidzieć, czy DCIS stanie się inwazyjny, dlatego większość pacjentek jest leczona. Urządzenie może pomóc zidentyfikować przypadki o wysokim ryzyku, które wymagają leczenia, oraz te o niskim ryzyku, gdzie można go uniknąć.
W ciągu najbliższych pięciu lat zespół badawczy planuje przeprowadzić dalsze badania z udziałem kobiet z DCIS. Naukowcy testują również swoje podejście w przypadku raka płuc i prostaty, mając nadzieję, że cechy fizyczne, takie jak adhezja, mogą stać się uniwersalnym wskaźnikiem ryzyka przerzutów.
Źródło: https://www.cancer.gov/news-events/cancer-currents-blog/2025/tumor-cell-adhesion-predict-metastasis
