Osoby z upośledzoną funkcją wątroby mogą zmniejszyć ryzyko rozwoju raka tego narządu lub spowolnić jego postęp poprzez prostą zmianę w diecie – ograniczenie spożycia białka. Badanie przeprowadzone na myszach wykazało, że dieta niskobiałkowa prowadziła do wolniejszego wzrostu guzów wątroby i mniejszej liczby zgonów związanych z nowotworem.
Co pokazały dane
Kiedy organizm rozkłada białko, produktem ubocznym jest amoniak, który w wysokich stężeniach jest toksyczny. Zdrowa wątroba sprawnie przekształca amoniak w bezpieczniejszy związek zwany mocznikiem, który jest usuwany z moczem, jednak uszkodzony organ nie radzi sobie z tym procesem. Prowadzi to do gromadzenia się toksyny w organizmie, co może stwarzać warunki sprzyjające rozwojowi raka.
Naukowcy odkryli, w jaki sposób nadmiar amoniaku może napędzać wzrost nowotworu. Okazało się, że komórki rakowe wykorzystują nagromadzony amoniak do syntezy aminokwasów i nukleotydów – związków, które są im niezbędne do wzrostu i namnażania się. W ten sposób upośledzenie funkcji wątroby może nieintencjonalnie wspierać rozwój komórek nowotworowych.
Po zidentyfikowaniu tego szlaku metabolicznego, zespół badawczy przetestował strategię obniżenia spożycia białka w celu ograniczenia produkcji amoniaku. Myszy karmione dietą niskobiałkową wykazywały znacznie wolniejszy wzrost guza i przeżywały znacznie dłużej niż zwierzęta, które spożywały normalne ilości białka w diecie.
Na czym oparto analizę
Wnioski oparto na badaniu eksperymentalnym przeprowadzonym na myszach. Naukowcy najpierw wywołali u zwierząt guzy wątroby, a następnie, wykorzystując narzędzia do edycji genów, wyłączyli u części z nich kluczowe enzymy odpowiedzialne za przetwarzanie amoniaku. Porównanie grup wykazało, że myszy z upośledzonym metabolizmem amoniaku miały większe guzy i umierały znacznie szybciej niż te z prawidłowo funkcjonującym systemem.
Znaczenie wyników
Wyniki badania mogą mieć szczególne znaczenie dla osób z istniejącymi uszkodzeniami lub chorobami wątroby, takimi jak stłuszczeniowa choroba wątroby, wirusowe zapalenie wątroby czy marskość. W Stanach Zjednoczonych na stłuszczeniową chorobę wątroby cierpi około 1 na 4 dorosłych, co jest stanem znacznie podnoszącym ryzyko rozwoju raka wątrobowokomórkowego. W przypadku osób ze zdrową wątrobą wysokie spożycie białka generalnie nie stanowi problemu, ponieważ organ ten efektywnie przetwarza amoniak.
Źródło: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/03/260305223240.htm
Źródła badań
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41790257/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41787201/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41774176/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41718664/
Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41694491/
