Nowoczesna diagnostyka w onkologii. Testy, które ratują przed zbędną chemioterapią

onkofundacja-baner
Wiktoria Saleta, Redaktor naczelnyW Onkopedii dbam o to, by każdy pacjent onkologiczny i jego bliscy mogli znaleźć jasne, sprawdzone informacje i poczucie zrozumienia. Współpracuję z lekarzami, ekspertami i osobami, które przeszły chorobę – bo ich doświadczenie jest dla mnie największą inspiracją.
Wiktoria Saleta, Redaktor naczelny
W Onkopedii dbam o to, by każdy pacjent onkologiczny i jego bliscy mogli znaleźć jasne, sprawdzone informacje i poczucie zrozumienia. Współpracuję z lekarzami, ekspertami i osobami, które przeszły chorobę – bo ich doświadczenie jest dla mnie największą inspiracją.
Opublikowno: 24 marca 2026
47

Nowoczesne testy diagnostyczne w onkologii pozwalają na precyzyjne dopasowanie terapii, co dla wielu pacjentek z rakiem piersi i endometrium oznacza możliwość uniknięcia niepotrzebnej i obciążającej chemioterapii. Jednocześnie identyfikują one niewielką grupę chorych, dla których takie leczenie jest kluczowe w walce z chorobą, mimo standardowych zaleceń.

Co mówią eksperci

Główną korzyścią ze stosowania nowoczesnych testów jest ocena, czy chemioterapia przyniesie pacjentce realną korzyść kliniczną. Jak podkreśla Anna Kupiecka, prezeska Fundacji „Onkocafe – Razem Lepiej”, pozwala to uniknąć niepotrzebnego obciążania organizmu ciężkimi skutkami ubocznymi leczenia, które nie przyniosłoby oczekiwanego efektu terapeutycznego.

Jednocześnie testy te wskazują na grupę około 8–10 proc. pacjentek, które zgodnie ze standardowymi zaleceniami nie otrzymałyby chemioterapii. Badania wykazują jednak u nich wysokie ryzyko nawrotu choroby, co czyni chemioterapię leczeniem koniecznym i potencjalnie ratującym życie. Takie podejście wpisuje się w rozwój medycyny personalizowanej.

Szerszy dostęp do precyzyjnej diagnostyki przynosi również wymierne korzyści ekonomiczne. Ograniczenie niepotrzebnego leczenia zmniejsza koszty społeczne chorób nowotworowych. Według danych ZUS, same wydatki związane ze zwolnieniami lekarskimi w przypadku raka piersi sięgają rocznie około 209 milionów złotych.

Wyzwania w diagnostyce raka endometrium

Istotne wyzwania dotyczą również raka endometrium, gdzie diagnostyka molekularna jest kluczowa do zaplanowania leczenia, ponieważ istnieje co najmniej pięć różnych typów tego nowotworu. Eksperci wskazują, że badania te często nie są wykonywane na wczesnym etapie, choć już pierwsza pobrana próbka materiału mogłaby wskazać optymalną ścieżkę terapii.

Jak wyjaśnia dr Anna Dańska-Bidzińska z Narodowego Instytutu Onkologii, problemem jest też finansowanie. Diagnostyka immunohistochemiczna w wielu zakładach patomorfologii nie jest refundowana, chyba że ośrodek posiada akredytację Polskiego Towarzystwa Patomorfologów, co ogranicza dostęp do tych kluczowych badań.

Precyzyjna diagnostyka pozwala podzielić pacjentki na dwie główne grupy o odmiennych rokowaniach. Około 20% chorych (z mutacją dMMR) dobrze odpowiada na immunoterapię. U pozostałych 80% (pMMR) konieczne jest zastosowanie innowacyjnego leczenia w pierwszej linii, aby zwiększyć szanse na powodzenie terapii.

Znaczenie wyników

Kluczowym momentem w terapii jest jej początek, ponieważ to pierwsza linia leczenia daje największą szansę na wydłużenie życia i ograniczenie nawrotów. Dlatego eksperci i organizacje pacjenckie apelują o jak najszerszy i najszybszy dostęp do nowoczesnych testów diagnostycznych, które pozwalają na dobranie najskuteczniejszego i najmniej szkodliwego leczenia od samego początku choroby.

Źródło: https://pacjenci.pl/precyzyjna-diagnostyka-kluczem-do-skutecznego-leczenia-eb-eb-230326

Źródła badań

Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41399028/

Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41182202/

Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41144973/

Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41074991/

Źródło: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41060316/

Komentarze (0)