Kobiety z niedoborem witaminy D mogą doświadczać silniejszego bólu i wymagać znacznie większych dawek opioidowych leków przeciwbólowych po operacji usunięcia piersi z powodu nowotworu. Nowe badanie opublikowane w „Regional Anesthesia & Pain Medicine” wskazuje na bezpośredni związek między niskim stężeniem witaminy D przed zabiegiem a intensywnością dolegliwości w okresie rekonwalescencji.
Badanie objęło 184 pacjentki po mastektomii
Analiza została przeprowadzona jako prospektywne badanie obserwacyjne w Szpitalu Uniwersyteckim w Fayoum i objęła 184 pacjentki zakwalifikowane do jednostronnej zmodyfikowanej radykalnej mastektomii. Kobiety podzielono na dwie równe grupy po 92 osoby: z niedoborem witaminy D (stężenie poniżej 30 nmol/L) oraz z jej wystarczającym poziomem (≥30 nmol/L). Badanie trwało od września 2024 roku do kwietnia 2025 roku.
Trzykrotnie wyższe ryzyko bólu i większe zapotrzebowanie na leki
Głównym wynikiem badania była ocena występowania bólu o nasileniu od umiarkowanego do ciężkiego (ocenianego w skali NRS powyżej 3) w ciągu pierwszych 24 godzin po operacji. Okazało się, że pacjentki z niedoborem witaminy D były trzykrotnie bardziej narażone na odczuwanie silnego bólu w tym okresie.
Co więcej, kobiety z tej grupy potrzebowały znacząco większych dawek tramadolu, opioidowego leku przeciwbólowego, w okresie pooperacyjnym. Zaobserwowano również, że w trakcie samego zabiegu otrzymywały one nieco więcej fentanylu, a po operacji częściej zgłaszały nudności.
Potencjalny mechanizm i implikacje kliniczne
Witamina D jest znana przede wszystkim ze swojej roli w utrzymaniu zdrowia kości, jednak coraz więcej dowodów naukowych sugeruje jej wpływ na procesy odczuwania i przetwarzania bólu. Naukowcy uważają, że może to być związane z jej działaniem przeciwzapalnym oraz wpływem na funkcjonowanie układu odpornościowego, które odgrywają kluczową rolę w odpowiedzi organizmu na ból.
Autorzy badania sugerują, że pacjentki z rakiem piersi, u których niedobór witaminy D jest zjawiskiem częstym, mogłyby odnieść korzyść z suplementacji przed planowaną operacją. Wyrównanie poziomu witaminy D mogłoby potencjalnie złagodzić ból pooperacyjny i zmniejszyć zapotrzebowanie na silne leki przeciwbólowe.
Źródła
Abdelhady MA, Boulos ML, Hamed MA, et al. "Association between preoperative vitamin D level and postoperative pain in patients undergoing breast cancer surgery: a prospective observational study." Reg Anesth Pain Med, 2026. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42156166/
Abdelhady MA, Boulos ML, Hamed MA, et al. "Author's reply to: "Interpreting the link between vitamin D deficiency and postoperative pain after breast cancer surgery"." Reg Anesth Pain Med, 2026. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42379648/
