Refundacja peruki na NFZ – komu przysługuje i jak uzyskać dofinansowanie?

Wizja utraty włosów w wyniku leczenia onkologicznego bywa dla wielu osób trudnym, wręcz paraliżującym momentem. Wokół samego zakupu nowej fryzury narosło jednak sporo mitów – szczególnie w kwestii finansowej. Wiele pacjentek żyje w przekonaniu, że peruki medyczne to wyłącznie prywatny, bardzo wysoki wydatek, na który trudno sobie pozwolić w trakcie intensywnej terapii.

Rzeczywistość maluje się jednak w znacznie bardziej pozytywnych kolorach. Polski system opieki zdrowotnej traktuje ten zakup jako oficjalny wyrób medyczny wydawany na zlecenie, co oznacza, że pacjentom przechodzącym leczenie onkologiczne przysługują konkretne dofinansowania. Co więcej, łącząc wsparcie, jakie oferuje NFZ i PFRON, koszty można zredukować do absolutnego minimum lub je wyeliminować. Warto przejść przez całą procedurę krok po kroku, sprawdzić, komu przysługuje refundacja peruki, ile wynoszą limity oraz gdzie zrealizować wniosek, by oszczędzić sobie niepotrzebnego stresu.

Komu przysługuje refundacja peruki na NFZ i jakie warunki trzeba spełnić?

Kwestię tego, kto może otrzymać wsparcie państwa, regulują bezpośrednie przepisy Ministerstwa Zdrowia dotyczące wyrobów medycznych. Podstawą do ubiegania się o pomoc finansową nie jest przy tym sam fakt zdiagnozowania choroby, ale utrata włosów będąca bezpośrednim skutkiem konkretnych stanów chorobowych lub podejmowanego leczenia.

Przede wszystkim refundacja peruki po chemioterapii oraz radioterapii przysługuje osobom, u których utrata włosów nastąpiła w przebiegu chorób nowotworowych. System uwzględnia także pacjentów zgłaszających trwałe uszkodzenia skóry głowy wywołane poważnymi oparzeniami, urazami mechanicznymi lub zabiegami chirurgicznymi. Prawo do wsparcia mają również osoby zmagające się z łysieniem plackowatym, uwarunkowanym genetycznie lub androgenowym o stopniu zaawansowania uniemożliwiającym ukrycie ubytków standardową fryzurą.

Warto pamiętać, że refundacja peruki z NFZ z przyczyn chorobowych przysługuje raz na 12 miesięcy. Po upływie roku od wystawienia poprzedniego dokumentu, pacjentka ma pełne prawo ponowne ubiegać się o zlecenie na perukę, jeśli leczenie lub jego skutki nadal tego wymagają.

Ile wynosi refundacja peruki z NFZ i jak wyglądają dopłaty?

Aby uniknąć zaskoczenia przy kasie w salonie medycznym, dobrze jest wcześniej zrozumieć, jak w praktyce działa limit refundacji. Narodowy Fundusz Zdrowia precyzyjnie określa kwotę wsparcia oraz poziom tak zwanego udziału własnego pacjenta.

Obowiązujący limit NFZ na zakup peruki wynosi 350 zł i to od tej kwoty wyliczane jest dofinansowanie. W przypadku dzieci i młodzieży do 18. roku życia Fundusz pokrywa 100% limitu, czyli pełne 350 zł. Z kolei u osób dorosłych wsparcie pokrywa 90% tej kwoty (czyli maksymalnie 315 zł), a wymagany udział własny pacjenta wynosi 10%, co przy wykorzystaniu pełnego limitu oznacza dopłatę w wysokości 35 zł.

Wyznaczony limit nie oznacza wcale, że musisz ograniczyć się wyłącznie do najprostszych modeli. Kwotę wsparcia z funduszu traktuje się po prostu jak voucher rabatowy. Proste peruki syntetyczne kosztują od około 300 do 800 zł. Wybierając tańszy model, pacjent dopłaca jedynie symboliczne 35 zł. Przy bardziej zaawansowanych perukach medycznych z mikroskórą pokrywasz z własnej kieszeni różnicę między ceną detaliczną a kwotą wsparcia z funduszu. Z kolei peruki naturalne ze względu na surowiec są znacznie droższe – ich ceny zaczynają się od kilku tysięcy złotych, jednak w ich przypadku refundacja NFZ również obniża końcowy rachunek o 315 zł.

Krok po kroku: jak uzyskać zlecenie na perukę i zrealizować refundację?

Cała procedura formalna została w ostatnich latach uproszczona i opiera się na elektronicznym systemie zlecenia (e-zlecenie), co wyeliminowało konieczność osobistego odwiedzania oddziałów NFZ w celu podstemplowania papierów.

Pierwszym krokiem jest wizyta u lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, który wystawi e-zlecenie na perukę. Najczęściej jest to lekarz onkolog, hematolog, dermatolog, chirurg, ale uprawnienia posiada także lekarz POZ (rodzinny) lub specjalista opieki paliatywnej. Lekarz wprowadza wniosek bezpośrednio do systemu komputerowego, który automatycznie weryfikuje Twoje uprawnienia, po czym przekazuje Ci wydruk zlecenia lub jego unikalny numer.

Mając w ręku dokument potwierdzający prawo do wsparcia, wybierasz miejsce zakupu. Refundacja dotyczy wyłącznie transakcji w placówkach posiadających oficjalną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia. Najlepszym wyborem jest wyspecjalizowany sklep z perukami lub stacjonarny salon medyczny. Na miejscu personel pomoże Ci dobrać odpowiednią perukę, dopasuje kolor do Twojej karnacji i rozliczy formalności przy kasie, odejmując przysługującą kwotę od ceny końcowej.

Jak uzyskać dodatkowe dofinansowanie z PFRON do zakupu peruki?

Jeżeli wybrana peruka po chemioterapii – na przykład model z włosów naturalnych lub nowoczesna, niezwykle lekka peruka z mikroskórą – przekracza Twoje możliwości finansowe, nie musisz pokrywać całej różnicy z własnych oszczędności. Osoby posiadające orzeczenie o niepełnosprawności mogą ubiegać się o dofinansowanie ze środków PFRON.

Wsparcie z PFRON może pokryć do 100% udziału własnego pacjenta oraz do 150% kwoty limitu wyznaczonego przez NFZ. Łącząc obie te instytucje, wydatek na zakup nowej fryzury można zredukować niemal do zera. Aby uzyskać te środki, wniosek składa się w Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie (PCPR) lub Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie (MOPR) właściwym dla Twojego miejsca zamieszkania – wygodnie zrobisz to także przez internet w systemie SOW. Do wniosku dołącza się kserokopię zrealizowanego e-zlecenia, fakturę ze sklepu z rozbiciem na kwotę NFZ i dopłatę własną oraz kopię orzeczenia o niepełnosprawności.

Inne formy wsparcia – peruki bezpłatne od fundacji

W sytuacji, gdy nie posiadasz orzeczenia o niepełnosprawności, a Twoja sytuacja materialna utrudnia jakąkolwiek dopłatę, warto zwrócić się do organizacji pozarządowych. Świetnym przykładem jest akcja „Daj Włos!” prowadzona przez Fundację Rak’n’Roll. W jej ramach pacjentki w trakcie leczenia onkologicznego mogą otrzymać całkowicie darmową, wysokiej jakości perukę z włosów naturalnych. Wystarczy zgłosić się do fundacji, przedstawić zaświadczenie od lekarza prowadzącego potwierdzające odbywane leczenie i wypełnić prosty wniosek. To bezcenny środek wspomagający leczenie, który przywraca poczucie godności i pewności siebie.

Pamiętaj o swoich prawach

Walka z chorobą pochłania mnóstwo sił, dlatego warto ułatwiać sobie formalności na każdym kroku. Podczas wizyty u lekarza poproś o e-zlecenie, wybierz autoryzowany salon medyczny, a jeśli wybierasz droższy model i posiadasz orzeczenie, zachowaj fakturę, by złożyć wniosek o dofinansowanie z PFRON. Dzięki połączeniu wsparcia państwowego i pomocy fundacji, zmiana wizerunku w trakcie terapii nie musi obciążać Twojego domowego budżetu.

FAQ

Jak często przysługuje refundacja na perukę z NFZ?

Refundacja na perukę jako wyrób medyczny przysługuje raz na 12 miesięcy, a okres ten liczony jest dokładnie od daty wystawienia poprzedniego zlecenia przez lekarza.

Czy lekarz POZ może wystawić zlecenie na perukę po chemioterapii?

Tak, lekarz POZ ma pełne uprawnienia do wystawienia e-zlecenia, o ile w Twojej dokumentacji medycznej znajduje się potwierdzenie trwającego leczenia onkologicznego lub łysienia plackowatego.

Czy fakturę za perukę dopłaconą z własnych środków można odliczyć od podatku?

Tak, różnicę ceny peruki medycznej, którą zapłacisz z własnej kieszeni, możesz odliczyć od dochodu w rocznym zeznaniu PIT w ramach ulgi rehabilitacyjnej jako wydatek na zakup adaptacyjnego wyrobu medycznego.