Naukowcy z Duke-NUS Medical School zidentyfikowali molekularny mechanizm, który decyduje o reakcji komórek raka trzustki na chemioterapię. Odkrycie to otwiera drogę do skuteczniejszego leczenia guzów opornych na leki.
Dwa oblicza nowotworu
Rak trzustki jest jednym z najgroźniejszych nowotworów, a jego leczenie jest trudne z powodu późnych objawów i ograniczonej skuteczności terapii. Wyróżnia się dwa główne podtypy molekularne: klasyczny, który lepiej reaguje na leczenie, oraz bazalny, charakteryzujący się większą agresywnością i opornością na chemioterapię.
Kluczową cechą komórek raka trzustki jest ich plastyczność, czyli zdolność do przełączania się między tymi dwoma stanami. Komórki mogą zmieniać się z formy łatwiejszej do leczenia w bardziej oporną, co stanowi poważne wyzwanie w terapii onkologicznej.
Kluczowa rola genu GATA6
Zespół badawczy skupił się na genie o nazwie GATA6, który utrzymuje komórki nowotworowe w mniej agresywnym, klasycznym stanie. Wysoki poziom GATA6 sprawia, że guzy są bardziej podatne na chemioterapię, podczas gdy jego spadek prowadzi do wzrostu agresywności i oporności na leczenie.
Naukowcy odkryli, że za spadek poziomu GATA6 odpowiada szlak sygnałowy KRAS-ERK. Zmutowany w prawie wszystkich przypadkach raka trzustki gen KRAS, poprzez białko ERK, aktywuje mechanizm hamujący produkcję GATA6. Prowadzi to do transformacji guza w bardziej oporny podtyp bazalny.
Terapia kombinowana nową strategią leczenia
Badania wykazały, że zablokowanie szlaku KRAS-ERK powoduje ponowny wzrost poziomu GATA6. W rezultacie komórki nowotworowe wracają do stanu klasycznego i odzyskują wrażliwość na chemioterapię. Odkrycie to sugeruje, że leki celowane w ten szlak mogą odwrócić oporność na leczenie.
Połączenie leków hamujących szlak KRAS-ERK ze standardową chemioterapią wykazało znacznie silniejsze działanie przeciwnowotworowe niż każda z tych metod osobno. Skuteczność terapii kombinowanej była jednak zależna od obecności genu GATA6, co podkreśla jego centralną rolę w planowaniu leczenia. Odkrycia te mogą mieć również znaczenie dla innych nowotworów napędzanych przez mutacje KRAS.
Źródło: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/03/260303050624.htm
