Lista lekarzy Zakład medycyny nuklearnej

Zakład medycyny nuklearnej — kim jest i kiedy go potrzebujesz

Zakład medycyny nuklearnej to miejsce, gdzie lekarze używają niewielkich, bezpiecznych dawek substancji promieniotwórczych, by diagnozować i leczyć nowotwory. Specjaliści z tej dziedziny pomagają na wielu etapach choroby – od precyzyjnego zlokalizowania zmian, aż po terapie niszczące komórki rakowe. W Onkopedii wyjaśniamy, na czym polegają poszczególne procedury i kto za nie odpowiada. Chcemy, aby pacjenci lepiej rozumieli swój plan leczenia i mogli łatwiej przez niego przejść.

Co robi zakład medycyny nuklearnej — metody i obszary leczenia

W zakładach medycyny nuklearnej wykorzystuje się izotopy promieniotwórcze, aby precyzyjnie niszczyć komórki nowotworowe. Główne metody leczenia to:

• Terapia jodem radioaktywnym w leczeniu zróżnicowanych nowotworów tarczycy.
• Leczenie izotopowe, które łagodzi ból przy przerzutach do kości.
• Celowane terapie radioizotopowe stosowane w leczeniu guzów neuroendokrynnych.
• Podawanie radiofarmaceutyków w ramach radioimmunoterapii, np. w leczeniu niektórych chłoniaków.
• Wykonywanie badań obrazowych (PET/CT, SPECT/CT) do oceny skuteczności leczenia.
• Leczenie chorób stawów (przerostowych i zapalnych) za pomocą radiosynowiortezy.

Kiedy zgłosić się do zakładu medycyny nuklearnej

Do zakładu medycyny nuklearnej pacjent trafia na podstawie skierowania od lekarza prowadzącego. Dzieje się tak w określonych sytuacjach, gdy potrzebne są specjalistyczne badania lub terapie.

• Gdy trzeba precyzyjnie ocenić stopień zaawansowania nowotworu i sprawdzić, czy nie ma przerzutów.
• Po operacji usunięcia raka tarczycy, aby zakwalifikować pacjenta do leczenia radiojodem (także w razie nawrotu choroby).
• Przy diagnozowaniu i planowaniu leczenia guzów neuroendokrynnych, które leczy się radioizotopami.
• Aby monitorować reakcję organizmu na leczenie onkologiczne za pomocą badania PET/CT.
• W przypadku silnego bólu kości, który może świadczyć o przerzutach i wymagać leczenia paliatywnego.

Jak wygląda wizyta i badanie w zakładzie medycyny nuklearnej?

Wizyta w zakładzie medycyny nuklearnej przebiega inaczej niż typowa konsultacja lekarska i wymaga przygotowania. Jej celem jest dokładne zobrazowanie narządów lub dostarczenie leku prosto do komórek rakowych. Cały proces składa się z kilku kroków.

1. Rejestracja i weryfikacja skierowania – Na wizytę trzeba zabrać skierowanie i całą dokumentację medyczną, w tym poprzednie wyniki badań obrazowych. Personel sprawdzi dokumenty i potwierdzi termin.
2. Wywiad medyczny i przygotowanie – Przed badaniem lekarz lub pielęgniarka zapyta o stan zdrowia, leki i alergie. Otrzymasz też dokładne wskazówki, na przykład czy trzeba być na czczo.
3. Podanie radiofarmaceutyku – Otrzymasz małą, bezpieczną dawkę substancji promieniotwórczej, zwykle w zastrzyku dożylnym. Samo podanie jest na ogół bezbolesne i szybkie.
4. Okres oczekiwania – Po podaniu preparatu trzeba odczekać, aż rozejdzie się on po organizmie. Trwa to od kilkudziesięciu minut do kilku godzin, które spędza się w wyznaczonym pomieszczeniu.
5. Wykonanie badania (skanowania) – Badanie odbywa się w specjalnym skanerze (np. PET/CT) i trwa od kilkunastu do kilkudziesięciu minut. W tym czasie należy leżeć nieruchomo.
6. Zalecenia po badaniu – Na koniec otrzymasz instrukcje, co robić dalej. Zwykle zaleca się picie dużej ilości płynów, by przyspieszyć wydalenie radiofarmaceutyku z organizmu.

Zakład medycyny nuklearnej a inni specjaliści — kto czym się zajmuje

W leczeniu onkologicznym bierze udział cały zespół lekarzy, a ich zadania wzajemnie się uzupełniają. Specjalista medycyny nuklearnej używa radiofarmaceutyków do diagnostyki i terapii „od wewnątrz”. Czym jego rola różni się od innych? Onkolog kliniczny zajmuje się leczeniem ogólnoustrojowym, czyli chemioterapią czy immunoterapią. Chirurg onkologiczny operacyjnie usuwa guzy nowotworowe. Z kolei radioterapeuta onkologiczny niszczy komórki rakowe za pomocą promieniowania z zewnętrznego źródła, w przeciwieństwie do metod medycyny nuklearnej.

Najczęstsze pytania

Czy do zakładu medycyny nuklearnej potrzebne jest skierowanie?

Tak, na każde badanie i leczenie w zakładzie medycyny nuklearnej potrzebne jest skierowanie. Zwykle wystawia je lekarz prowadzący, np. onkolog. W ramach szybkiej ścieżki onkologicznej pomaga w tym karta DiLO. Usprawnia ona cały proces i przyspiesza dostęp do badań, takich jak PET/CT, które wykonuje się właśnie w zakładach medycyny nuklearnej.

Czy badania i terapie z użyciem izotopów są bezpieczne?

Tak, te procedury są bezpieczne. Dawki substancji promieniotwórczych są bardzo małe i starannie dobrane do potrzeb pacjenta, a korzyści z badania lub leczenia znacznie przewyższają ryzyko. Po zabiegu personel zawsze udziela szczegółowych wskazówek. Może to być na przykład zalecenie, by przez krótki czas ograniczyć bliski kontakt z małymi dziećmi i kobietami w ciąży, aby nie narażać ich na nawet minimalne promieniowanie.

Jak należy przygotować się do badania PET/CT lub scyntygrafii?

Przygotowanie zależy od rodzaju badania, ale jest bardzo ważne dla wiarygodności wyniku. Najczęściej pacjent musi być na czczo przez kilka godzin, dobrze nawodniony i unikać wysiłku fizycznego dzień przed badaniem. Należy też poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach. Szczegółowe i indywidualne instrukcje każdy pacjent otrzymuje od personelu placówki przy umawianiu terminu.

Jak Karta DiLO wpływa na dostęp do badań w medycynie nuklearnej?

Karta Diagnostyki i Leczenia Onkologicznego (karta DiLO) znacznie przyspiesza całą ścieżkę leczenia w ramach NFZ. Pacjenci z kartą DiLO są przyjmowani priorytetowo, co skraca kolejki na specjalistyczne badania, takie jak PET/CT w zakładach medycyny nuklearnej. Dzięki temu diagnostyka przebiega sprawniej, a leczenie można rozpocząć szybciej, bez niepotrzebnego czekania.