Ortopeda to lekarz, który zajmuje się diagnozowaniem i leczeniem chorób oraz urazów narządu ruchu: kości, stawów, mięśni i więzadeł. Jego rola w leczeniu onkologicznym jest nie do przecenienia, zwłaszcza gdy nowotwór lub sama terapia osłabiają kości, powodują ból lub zwiększają ryzyko złamań. W Onkopedii wyjaśniamy, kim są poszczególni specjaliści i jakie zadania wykonują, aby pacjenci lepiej rozumieli swoją ścieżkę leczenia. Konsultacja ortopedyczna pomaga choremu utrzymać sprawność, złagodzić ból i poprawić jakość życia w trakcie walki z rakiem.
Ortopeda dysponuje wieloma metodami leczenia, od tych nieinwazyjnych po operacje. Celem zawsze jest przywrócenie sprawności i zmniejszenie bólu.
Do ortopedy warto iść nie tylko po urazie. Pacjenci onkologiczni powinni być szczególnie wyczuleni na pewne sygnały ze strony swojego organizmu.
Na pierwszą wizytę u ortopedy na NFZ potrzebne jest skierowanie od lekarza rodzinnego. Warto zabrać ze sobą całą dokumentację medyczną i listę przyjmowanych leków – to bardzo usprawni konsultację.
Podczas leczenia onkologicznego pacjentem opiekuje się cały zespół, a role specjalistów często się przenikają. Warto jednak znać podstawowe różnice. Ortopeda skupia się na problemach z narządem ruchu (kośćmi, stawami, mięśniami), które są skutkiem choroby lub jej leczenia, np. przy przerzutach do kości. Jego zadaniem jest łagodzenie bólu i dbanie o sprawność pacjenta. Czym innym zajmuje się chirurg onkologiczny – on operacyjnie usuwa guzy nowotworowe, również te w kościach. Natomiast nad całością leczenia czuwa onkolog kliniczny. To on planuje chemioterapię czy immunoterapię i w razie potrzeby kieruje pacjenta do innych lekarzy, w tym do ortopedy.
Tak, aby skorzystać z wizyty u ortopedy na NFZ, potrzebne jest skierowanie od lekarza rodzinnego. Jeśli jednak istnieje podejrzenie nowotworu, lekarz może wystawić Kartę Diagnostyki i Leczenia Onkologicznego (tzw. kartę DiLO), która od 2015 roku znacznie przyspiesza dostęp do specjalistów i badań, w tym do ortopedy, gdy jego konsultacja jest częścią diagnostyki lub leczenia.
Zdecydowanie tak. Bóle kości i stawów to częsty skutek uboczny leczenia onkologicznego. Nie wolno ich ignorować, bo mocno obniżają komfort życia. Ortopeda pomoże ustalić przyczynę bólu i wykluczyć inne schorzenia. Może zalecić leki, fizjoterapię lub dobrać sprzęt ortopedyczny, by złagodzić dolegliwości i pozwolić na kontynuowanie terapii. O wszystkich takich objawach trzeba też koniecznie powiedzieć swojemu onkologowi.
Nie, operacje to tylko część pracy ortopedy. W wielu sytuacjach, szczególnie przy bólach związanych z leczeniem raka, lekarz sięga po metody nieinwazyjne. Może to być leczenie farmakologiczne (lekami przeciwbólowymi i przeciwzapalnymi), zastrzyki dostawowe, dobór ortez lub kul, a przede wszystkim skierowanie na rehabilitację. Celem jest usprawnienie pacjenta bez konieczności przeprowadzania operacji.
Czas oczekiwania na wizytę u ortopedy na NFZ bywa bardzo różny – wszystko zależy od regionu i przychodni. Pacjenci z kartą DiLO mają pierwszeństwo i są przyjmowani poza kolejką. W nagłych przypadkach, takich jak uraz, złamanie czy ostry ból, który uniemożliwia poruszanie się, należy jechać na Szpitalny Oddział Ratunkowy (SOR). Informacje o najszybszych dostępnych terminach wizyt można znaleźć w ogólnopolskim informatorze NFZ lub uzyskać, dzwoniąc na infolinię 800 190 590.