Dermatolog onkologiczny to lekarz specjalizujący się w diagnozowaniu i leczeniu nowotworów skóry, takich jak czerniak, rak podstawnokomórkowy czy kolczystokomórkowy. Odgrywa kluczową rolę zarówno we wczesnym wykrywaniu niepokojących zmian, jak i w terapii zaawansowanych chorób. W leczeniu często współpracuje z chirurgiem onkologicznym oraz onkologiem klinicznym. Misją Onkopedii jest pomoc pacjentom w zrozumieniu, na czym polega ich leczenie i kto jest za nie odpowiedzialny na poszczególnych etapach. To właśnie dermatolog onkologiczny pomaga przejść przez cały proces diagnostyki i terapii związanej ze zmianami na skórze.
W swojej pracy dermatolog onkologiczny korzysta z różnych metod diagnostycznych i leczniczych. Pozwalają one dokładnie ocenić zmiany skórne i dobrać najlepszy sposób postępowania.
Istnieje kilka sytuacji, które powinny skłonić do wizyty u tego specjalisty. Zwróć szczególną uwagę na wszelkie niepokojące zmiany pojawiające się na skórze.
Na pierwszą wizytę do dermatologa onkologicznego w ramach NFZ potrzebne jest skierowanie, najczęściej od lekarza rodzinnego. Aby wizyta przebiegła sprawnie, warto zabrać ze sobą dotychczasową dokumentację medyczną oraz listę przyjmowanych leków.
Leczenie nowotworów skóry to często praca zespołowa, w której role poszczególnych specjalistów uzupełniają się. Dermatolog onkologiczny odpowiada za diagnostykę, wczesne wykrywanie raka skóry i czerniaka oraz planowanie leczenia miejscowego. To on zwykle stawia pierwsze rozpoznanie na podstawie dermatoskopii i biopsji. Jeśli potrzebny jest rozległy zabieg, pacjent trafia pod opiekę chirurga onkologicznego, który usuwa nowotwór wraz z marginesem zdrowych tkanek. Natomiast leczeniem zaawansowanej choroby, gdy konieczna jest np. chemioterapia lub immunoterapia, zajmuje się onkolog kliniczny.
Tak, aby skorzystać z wizyty w ramach NFZ, potrzebne jest skierowanie, które najczęściej wystawia lekarz podstawowej opieki zdrowotnej (POZ). W przypadku podejrzenia nowotworu złośliwego lekarz POZ może wystawić Kartę Diagnostyki i Leczenia Onkologicznego (DiLO). Umożliwia ona leczenie bez dodatkowych skierowań na kolejnych etapach i znacznie przyspiesza cały proces diagnostyki i terapii w ramach tzw. szybkiej ścieżki onkologicznej.
Pilnej konsultacji wymaga każda nowa zmiana skórna, która szybko rośnie, ma nieregularny kształt, nierówny kolor lub krwawi bez powodu. Niepokój powinno wzbudzić także każde istniejące znamię, które zaczyna się zmieniać: powiększa się, swędzi, zmienia kolor lub strukturę. Do lekarza należy zgłosić się również z każdą ranką lub owrzodzeniem, które nie goi się przez kilka tygodni. Wczesne wykrycie nowotworu skóry daje największe szanse na wyleczenie, dlatego nie warto odkładać wizyty.
Podstawową metodą jest chirurgiczne wycięcie zmiany. Zabieg ten pełni jednocześnie dwie funkcje: diagnostyczną (wycinek trafia do badania histopatologicznego) i leczniczą. Zależnie od rodzaju i stopnia zaawansowania nowotworu, lekarz może zastosować także inne metody, np. krioterapię (wymrażanie), terapię fotodynamiczną czy leki w postaci maści. Przy bardziej zaawansowanych nowotworach dermatolog onkologiczny współpracuje z innymi specjalistami, planując leczenie uzupełniające, takie jak radioterapia czy leczenie systemowe.
Ścieżka leczenia zaczyna się od uzyskania skierowania od lekarza POZ. Z tym skierowaniem należy umówić się na wizytę w poradni dermatologicznej lub onkologicznej, która ma umowę z NFZ. W razie podejrzenia lub diagnozy nowotworu pacjent otrzymuje Kartę DiLO, która organizuje i przyspiesza dalsze kroki. Karta zapewnia m.in. szybki dostęp do konsylium lekarskiego, które ustala plan leczenia. Więcej informacji o prawach pacjenta i świadczeniach można uzyskać, dzwoniąc na infolinię NFZ: 800 190 590.